اجرای برنامه های هفته جهانی فضا در مرکز علوم و نجوم زنجان

همزمان با هفته جهانی فضا در روزهای 13 ام تا 18 ام مهرماه، مرکز علوم و نجوم زنجان با شعار "ماه، دروازه ای بسوی ستارگان" میزبان حضور گروه های مختلف مردم در ویژه برنامه های این هفته بود. 

دانش آموزان مدارس استان، دانش آموزان مناطق محروم روستایی، گروه های سنی خردسالِ مهدهای کودک و اقشار مختلف عموم مردم با حضور در مرکز علوم و نجوم زنجان شاهد اجرای کارگاه های تخصصی و عمومی نجوم همچون کارگاه های شناخت ماه تنها قمر زمین،معرفی شخصیت منجمان مسلمان (ابوریحان بیرونی- عبدالرحمن صوفی رازی)، کارگاه ساخت کاردستی های متنوع نجومی مانند اهله ماه، کارگاه ساخت ماکت موشک و ماهواره برهای ایرانی، کارگاه ساخت صور فلکی، بازدید از آسمان نمای مرکز، اجرای کارگاه نمایش و نقد فیلم "میان ستاره ای"، اجرای مسابقات نجومی و معرفی کتب نجومی بودند.

 

 

برگزاری دو شب رصدی در دانشگاه زنجان به مناسبت مسابقات سراسری قرآن و عترت دانش آموزی

مشتاقان و علاقه مندان تماشای شگفتی های آسمان شب این بار در دانشگاه زنجان گرد هم آمدند تا شاهد بخشی از زیبایی های اجرام سماوی در دل شب های زیبای تابستانی باشند. این برنامه برای دانش آموزان شرکت کننده در مسابقات سراسری قرآن و عترت از سراسر کشور در دو شب به تاریخ های 24 تیر و همچنین 29 تیر برگزار شد که در هر شب 650 دانش آموز از پشت ابزار های نجومی به تماشای آسمان و مناظر شگفت انگیز آن نشستند و در نظر سنجی های انجام شده  این ویژه برنامه توانست به عنوان یکی از جذاب ترین بخش مخاطب محور برنامه های جانبی در مسابقه سراسری از سوی دانش آموزان انتخاب شود. 

بخش اول برنامه شامل آموزش بکارگیری نرم افزار شناخت آسمان شب بر روی رایانه و تلفن همراه بود. در این بخش دانش آموزان با اپلیکیشن های کاربردی در حوزه شناخت نقشه آسمان و نحوه استفاده از این برنامه در هر نقطه از کره زمین آشنا شدند و در طی همان شب رصدی کار با این نرم افزارهای جذاب را آموخته و مشغول به کار و محاسبه و تماشای مدار اجرام آسمانی و نحوه جابجایی سیاره ها در نقشه و در آسمان شدند. 

 

در بخش دوم برنامه حاضرین از دیدن زیبایی‌های ماه، این نزدیک‌ترین جرم آسمانی به ما لذت بردند و با دهانه های مشهور آن مثل دهانه تیکو و دریاهای ماه آشنا شدند و با جزییات این همسایه نزدیک را از دریچه دوربین دوچشمی نیکون آشنا شدند که این ابزار یکی از مهم ترین ابزارهای رصدی تماشای ماه و عوارض سطحی آن است. 

در بخش پایانی برنامه نیز رصدگران به رصد سیاره مشتری و اقمار چهارگانه آن، و نیز رصد سیاره زحل از دریچه دوربین های دوچشمی پرداختند. در این بخش جذاب هم تماشای حرکت قمرهای مشتری از ابتدای شب تا انتهای برنامه یکی از زیباترین پدیده های رصدی بود که همکاران مرکز علوم و نجوم با همکاری کتابخانه سیار کانون پرورش فکری تماشای این تجربه آسمانی را با دانش آموزان شرکت کننده در این دور از مسابقات سراسری قرآن و عترت به اشتراک گذاشتند و شبی بسیار خاطره انگیز را برای آنان رقم زدند. 

 

به استقبال یک تابستان شاد با برگزاری جشن "روز ساعت های آفتابی" مقارن با طولانی ترین روز سال

مرکز علوم و نجوم زنجان  مقارن با 31 خردادماه، طولانی ترین روز سال و همزمان با شروع ترم تابستان و آغاز کلاسهای تابستانی، جشن روز ساعتهای آفتابی را برگزار نمود. 

برگزاری کارگاه آموزش ساخت ساعت های آفتابی، کارگاه آشنایی با انقلاب تابستانی و ...... از بخش های اصلی این ویژه برنامه بود که با حضور اعضا ی کودک و نوجوان برگزار گردید. 

در شهر زنجان با عرض جغرافیایی ۳۶٫۶۷۰۷۸۱ درجه شمالی، در روز انقلاب تابستانی،طولانی‌ترین روز سال،طول روز 14 ساعت و 40 دقیقه و 17 ثانیه  بود. در این روز در نیمکره شمالی زمین مسیر خورشید از حرکت به سمت شمال آسمان دست کشیده و روزها به آرامی شروع به کوتاهتر شدن می‌کنند.

(سه‌شنبه) قطب شمال بیش از هر زمان دیگر (به اندازه ۲۳٫۵ درجه) بسوی خورشید متمایل است و نور خورشید فقط به برخی از سرزمین‌های نیمکره شمالی عمود می‌تابد. خورشید در این روز در تهران ساعت 5:49 بامداد طلوع کرده و در ساعت 20:23 غروب نمود.

کوتاهتر شدن روزها به تدریج رخ داده و در روزهای اولیه قابل تشخیص نیست. انقلاب زمستانی (شب یلدا) که کوتاهترین روز سال است، امسال در روز 21 دسامبر (اول دی) رخ خواهد داد.

در نیمکره جنوبی شرایط دقیقا برعکس نیمکره شمالی است و با انقلاب تابستانی در نیمکره شمالی و آغاز تابستان، ساکنان نیمکره جنوبی اغاز فصل زمستان (شب یلدا) را تجربه می‌کنند.

انقلاب تابستانی زمانی رخ می‌دهد که شیب محور زمین بیشترین تمایل را به سمت خورشید داشته و به طور مستقیم بر مدار راس‌السرطان است، از این رو مدت حضور خورشید در آسمان زمین طولانی‌تر است.

در اوایل بهار طول شب و روز تقریبا برابر است و ولی به مرور زمان طول روز بیشتر می‌شود و در زمان انقلاب تابستانی که بلندترین روز سال است به بیشترین ساعات خود می‌رسد و با نزدیک شدن به فصل تابستان کم کم روزها کوتاهتر می‌شوند.

اجرای برنامه در مناطق محروم با همکاری کتابخانه سیار کانون

 یکی از برنامه های مرکز علوم و نجوم کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان زنجان در راستای همگانی سازی آموزش نجوم اجرای برنامه های آموزشی-ترویجی در مناطق محروم استان است؛ این بار نیز همکاران مرکز با حضور در یکی از روستاهای محروم استان زنجان، روستای جوره کندی از توابع شهرستان ارمغانخانه، به اجرای برنامه های مختلف فرهنگی و علمی پرداختند؛ 

 

این برنامه که با همکاری کتابخانه سیار کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان زنجان در قالب یک ویژه برنامه یک روزه انجام شد شامل بخش های مختلفی بود: 

• برگزاری برنامه رصد خورشید 
• اجرای بازی های محلی
• برگزاری کارگاه سیستم زمین-ماه-خورشید
• قصه گویی
• معرفی طرز کار ساعتهای آفتابی
• اجرای مسابقه نجومی
• اهدای جوایز 

ادامه نوشته

گزارش حضور منجمان آماتور کانون دانش آموزی شهر دیوان دره استان کردستان در مرکز علوم و نجوم زنجان

شب زیبای مهتابی 29 مرداد ماه 1397 مرکز علوم و نجوم زنجان میزبان دانش آموزان علاقه مندی بود که به عشق تماشای اجرام سماوی از دریچه ابزار رصدی مرکز، مسافت 204 کیلومتری را از دیوان دره تا زنجان پیمودند و شبی بیاد ماندنی را در کنار اعضای ارشد و همکاران مرکز سپری کردند.

این برنامه شامل برگزاری کارگاه شناخت صور فلکی، آموزش کار با نرم افزارهای رصدی، شناخت انواع ابزار رصدی شامل انواع دوربین های دو چشمی و تلسکوپ ها، معرفی کتب مناسب جهت شرکت در رقابت های رصدی کشوری و نهایتا  تماشای اجرام سماوی شامل ماه، مریخ، مشتری، زحل و سیاره زهره از دریچه یکی از کم نظیرترین تلسکوپ های جهان (تلسکوپ 14 اینچ ترکیبی اشمیت‌کسگرین سلسترون) رصدخانه مرکز علوم و نجوم زنجان بود.

رصد پدیده گذر عطارد از مقابل خورشید در مرکز علوم و نجوم زنجان

مرکز علوم و نجوم زنجان همگام با بسیاری از گروه های نجومی فعال در سطح کشور اقدام به برگزاری برنامه رصد گذر عطارد از مقابل خورشید در تاریخ 20 اردیبهشت ماه در رصدخانه مرکز نمود.

 

این واقعه از حدود ساعت 15:41 دقیقه به‌ وقت مرکزی ایران آغاز شد و  با توجه به ابری بودن آسمان زنجان امکان ثبت دقیق لحظات آغازین این گذر فراهم نشد. اما در ادامه با کنار رفتن ابرها و مساعدتر شدن آب و هوا این امکان فراهم شد تا حضار و بینندگان از دریچه تلسکوپ 14 اینچی رصدخانه که مجهز به فیلتر خورشیدی شده بود، بتوانند شاهد عبور خرامان سیاره ی عطارد از مقابل قرص نورانی خورشید باشند.

اگر عطارد دقیقاً در صفحه‌ای که زمین به دور خورشید می‌چرخد، خورشید را دور می‌زد، آنگاه هر بار که این سیاره به مقارنه می‌رسید یعنی هر 115.88 روز یک‌بار باید از مقابل قرص خورشید عبور می‌کرد و ما از روی زمین می‌توانستیم گذر عطارد را به شکل عبور لکه‌ای تیره از مقابل قرص درخشان خورشید رصد کنیم .اما این دو صفحه بر هم منطبق نیستند و صفحه مداری عطارد با صفحه دایره‌البروج حدود 7 درجه اختلاف زاویه دارد. همین مسئله هم باعث شده است تا گذر عطارد، با تعداد کمتری رخ دهد. برای اینکه شاهد گذر عطارد باشیم نه‌تنها عطارد باید در فاصله بسیار نزدیکی از نقطه مقارنه پایینی خود باشد که لازم است، همزمان در یکی از دو نقطه‌ای باشد که به گره‌های مداری شهرت دارند. این گره‌ها محل تقاطع دو دایره فرضی، دایره‌البروج و مدار عطارد در آسمان است. به دلیل ویژگی های مداری این سیاره گذرهای عطارد معمولا در اردیبهشت ماه و آبان ماه برای ساکنان کره زمین قابل رصد هستند.

 

بازدید ارگان ها و سازمانها در ایام الله مبارکه دهه فجر

یکی از مهمترین برنامه های بازدید طی ایام دهه فجر حضور جمعی از کارکنان برخی از ادارات و ارگان ها از جمله مدیریت شعب بانک ملت، اداره کل جهاد کشاورزی شهرستان خرمدره، سپاه منطقه ای استان زنجان  و جمعی از اعضای جوان و نوجوان پایگاه مساجد شهرستان زنجان بودند.

ادامه نوشته

گزارش ویژه برنامه «کودک، محیط زیست و منابع طبیعی»

همزمان با آخرین روز هفته جهانی فضا و پنجمین روز از هفته ملی کودک که به نام «کودک، منابع طبیعی و محیط زیست» نامگذاری شده، ویژه برنامه های این روز در مرکز علوم و نجوم زنجان برگزار شد

عناوین برنامه ها :

• برگزاری کارگاه آموزشی نقاشی با موضوع منابع طبیعی و محیط زیست با حضور نونهالان
• برگزاری مسابقات 
• توزیع بسته های فرهنگی
• نمایش انیمیشن آموزشی با موضوع "محافظت از محیط زیست"
• سخنرانی کارشناس سازمان منابع طبیعی
• راهپیمایی نونهالان با هدف تحقق شعار حفاظت از منابع طبیعی

ادامه نوشته